Pozew o rozwód to pismo procesowe, którym jeden z małżonków rozpoczyna sprawę rozwodową przed sądem. Zdarza się, że nasi Klienci zadają nam pytanie, czy małżonkowie mogą złożyć jeden pozew wspólnie. Wyjaśniamy, że nie ma takiej możliwości.
Wygląda to tak, że jeden z małżonków musi zainicjować postępowanie i złożyć pozew wraz z egzemplarzem dla strony przeciwnej. Drugi małżonek po otrzymaniu z Sądu odpisu pozwu, ma wyznaczony termin na złożenie odpowiedzi. Pozew rozwodowy to nie jest też zwykły formularz ani jak powiedział jeden z naszych Klientów – „krótki wniosek o zakończenie małżeństwa”.
W pozwie trzeba wskazać, czego dokładnie żądamy, opisać okoliczności rozpadu małżeństwa, dołączyć wymagane dokumenty i złożyć pismo we właściwym sądzie okręgowym. Jeśli małżonkowie posiadają małoletnie dzieci w pozwie należy także odnieść się do władzy rodzicielskiej, pieczy czy alimentów. Pamiętać też należy, że Sąd może orzec rozwód tylko wtedy, gdy między małżonkami nastąpił zupełny i trwały rozkład pożycia oraz gdy nie jest to sprzeczne z dobrem małoletnich dzieci stron.
Pozew jako pismo procesowe, aby był kompletny powinien zostać również podpisany a o czym często zdarza się zapominać stronom, które występują bez pełnomocnika. Jeśli stronę reprezentuje profesjonalny pełnomocni, wówczas to on powinien zadbać zarówno o merytoryczne przygotowanie pisma jak i o to, aby nie zawierało ono braków formalnych.
Pozew o rozwód składa się wyłącznie do właściwego Sądu Okręgowego. Sądy rejonowe nie są właściwe do prowadzenia postępowań rozwodowych.
Do pozwu najczęściej trzeba dołączyć skrócony odpis aktu małżeństwa, odpisy skrócone aktów urodzenia wspólnych małoletnich dzieci oraz dowód uiszczenia opłaty sądowej. Opłata od pozwu rozwodowego wynosi 600 zł. Jeżeli sytuacja materialna nie pozwala na poniesienie tej opłaty, można złożyć wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w całości lub w części.
W języku potocznym wiele osób mówi „wniosek o rozwód”, ale w postępowaniu sądowym właściwym określeniem jest pozew o rozwód. Ma to znaczenie praktyczne, bo rozwód jest rozpoznawany w procesie, a proces rozpoczyna się właśnie od pozwu.
Wniosek kojarzy się raczej z postępowaniami nieprocesowymi, na przykład częścią spraw spadkowych czy rodzinnych. Rozwód wymaga jednak procesu między dwiema stronami: powodem, czyli osobą składającą pozew, oraz pozwanym, czyli drugim małżonkiem. Dlatego w dokumentach sądowych i wzorach pism używa się nazwy „pozew o rozwód”, a nie „wniosek o rozwód”.
Pozew o rozwód można złożyć wtedy, gdy między małżonkami nastąpił zupełny i trwały rozkład pożycia. To podstawowa przesłanka rozwodu wynikająca z art. 56 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego.
„Zupełny” rozkład pożycia oznacza, że ustały podstawowe więzi między małżonkami: emocjonalna, fizyczna i gospodarcza. Nie zawsze musi to wyglądać identycznie w każdej sprawie, ale sąd sprawdza, czy małżeństwo faktycznie przestało funkcjonować. „Trwały” rozkład oznacza natomiast, że nie chodzi o chwilowy kryzys, tylko o stan, w którym nie ma realnych perspektyw powrotu małżonków do wspólnego pożycia.
Nawet przy zupełnym i trwałym rozkładzie pożycia rozwód nie zawsze będzie dopuszczalny. Sąd nie może orzec rozwodu, jeżeli wskutek tego miałoby ucierpieć dobro wspólnych małoletnich dzieci małżonków albo gdy rozwód byłby sprzeczny z zasadami współżycia społecznego. Rozwód może być też niedopuszczalny, gdy żąda go małżonek wyłącznie winny rozkładu pożycia, a drugi małżonek nie wyraża zgody, chyba że odmowa zgody jest w danych okolicznościach sprzeczna z zasadami współżycia społecznego.
Pozew o rozwód powinien być konkretny. Trzeba wskazać, czego dokładnie strona żąda i na jakich faktach opiera swoje stanowisko.
W praktyce pozew powinien zawierać przede wszystkim:
Sądowy wzór pozwu pokazuje też, że już na etapie pozwu warto jasno opisać kwestie dotyczące dzieci, jeśli małżonkowie mają wspólne małoletnie dzieci. Chodzi m.in. o władzę rodzicielską, kontakty i alimenty.
Pozew rozwodowy może obejmować więcej niż samo żądanie rozwodu. To szczególnie ważne wtedy, gdy małżonkowie mają dzieci, wspólnie mieszkają albo istnieje spór co do winy.
Sąd, orzekając rozwód, co do zasady rozstrzyga także, czy i który z małżonków ponosi winę za rozkład pożycia. Jeżeli jednak oboje małżonkowie zgodnie żądają zaniechania orzekania o winie, sąd nie orzeka o winie. Wtedy skutki są takie, jakby żaden z małżonków winy nie ponosił.
W pozwie trzeba więc wyraźnie wskazać, czy strona domaga się rozwodu bez orzekania o winie, z winy drugiego małżonka, z winy obu stron, czy w innej konfiguracji odpowiadającej sprawie.
Jeżeli małżonkowie mają wspólne małoletnie dzieci, sąd w wyroku rozwodowym rozstrzyga o władzy rodzicielskiej. Może powierzyć jej wykonywanie obojgu rodzicom, jednemu z rodziców, a w określonych sytuacjach władzę rodzicielską ograniczyć, zawiesić albo jej pozbawić. Sąd zawsze powinien kierować się dobrem dziecka.
W pozwie można również zawrzeć żądanie dotyczące kontaktów z dzieckiem. Warto wskazać je precyzyjnie: dni tygodnia, godziny, miejsce odbioru dziecka, wakacje, ferie, święta, urodziny i sposób kontaktu na odległość. Sądowy wzór pozwu zwraca uwagę, że kontakty można opisać co do formy, czasu i miejsca.
W wyroku rozwodowym sąd orzeka także, w jakiej wysokości każdy z małżonków ma ponosić koszty utrzymania i wychowania dziecka. W pozwie warto więc wskazać konkretną kwotę alimentów, termin płatności, sposób płatności oraz uzasadnienie kosztów utrzymania dziecka.
Jeżeli małżonkowie nadal mieszkają razem, można zawrzeć w pozwie żądanie dotyczące sposobu korzystania ze wspólnego mieszkania na czas po rozwodzie. W praktyce może to dotyczyć np. tego, kto korzysta z którego pokoju albo jak strony mają funkcjonować do czasu wyprowadzki jednej z nich.
W pozwie można również żądać zasądzenia kosztów procesu od drugiej strony. Sądowy wzór pozwu przewiduje takie żądanie jako jeden z możliwych elementów pisma.
Pozew może zawierać również wnioski o zabezpieczenie, np. alimentów na czas trwania postępowania albo kontaktów z dzieckiem do czasu wydania wyroku.
Do pozwu o rozwód należy dołączyć dokumenty, które potwierdzają podstawowe okoliczności sprawy. Z informacji sądowych wynika, że standardowo są to:
Do pozwu trzeba też przygotować odpis pozwu wraz z załącznikami dla strony pozwanej. Oryginał pozwu z załącznikami trafia do sądu, a drugi egzemplarz jest przeznaczony dla drugiego małżonka.
W zależności od sprawy warto dołączyć także inne dowody, na przykład dokumenty dotyczące zarobków, kosztów utrzymania dzieci, leczenia, szkoły, wiadomości, zdjęcia, nagrania, wydruki korespondencji albo dane świadków. Nie chodzi o dołączanie wszystkiego „na wszelki wypadek”, ale o takie dowody, które rzeczywiście wspierają żądania zawarte w pozwie.
Opłata sądowa od pozwu o rozwód wynosi 600 zł. To opłata stała, którą wnosi osoba składająca pozew. Kwestie wynagrodzenia Kancelarii ustalane są zazwyczaj indywidualnie w zależności od przewidywanego stopnia skomplikowania sprawy.
Jeżeli powód albo powódka nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku dla utrzymania siebie lub rodziny, może złożyć wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w całości albo w części. Wtedy do sądu składa się odpowiedni wniosek wraz z oświadczeniem o stanie rodzinnym, majątku, dochodach i źródłach utrzymania.
Więcej na ten temat można przeczytać w artykule kancelarii: rozwód szybko, tanio i skutecznie czy jednak z profesjonalnym pełnomocnikiem za rozsądną cenę.
Najprościej ująć to w kilku etapach.
Najpierw trzeba ustalić, czego dokładnie będziesz żądać: rozwodu z orzekaniem o winie czy bez winy, alimentów, rozstrzygnięcia o dzieciach, kontaktów, zabezpieczenia albo kosztów procesu.
Do pozwu dołącz odpis aktu małżeństwa, odpisy aktów urodzenia małoletnich dzieci, potwierdzenie opłaty oraz inne dowody potrzebne w Twojej sprawie.
Sąd wymaga, aby do pozwu dołączyć jego odpis wraz z załącznikami dla strony pozwanej. Jeden egzemplarz warto zostawić dla siebie.
Opłata od pozwu wynosi 600 zł. Jeżeli nie możesz jej uiścić, przygotuj wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Opłatę wnosi się na rachunek sądu okręgowego do którego składa się pozew.
Brak podpisu to prosty błąd formalny, który może niepotrzebnie opóźnić sprawę.
Pozew można złożyć w biurze podawczym właściwego sądu albo przesłać pocztą. Warto nadać go listem poleconym i zachować potwierdzenie nadania.
Sprawa rozwodowa trafia do sądu okręgowego, a nie do sądu rejonowego. Zwracaliśmy w swoim wcześniejszym wpisie na temat rozwodów, uwagę, że rozwód musi odbyć się przed właściwym sądem okręgowym i nie jest możliwe przeprowadzenie rozwodu bez udziału sądu.
Co do właściwości miejscowej, sprawę wnosi się do sądu, w którego okręgu małżonkowie mieli ostatnie wspólne miejsce zamieszkania, jeżeli choć jedno z nich nadal w tym okręgu mieszka albo zwykle przebywa. Jeżeli takiej podstawy nie ma, właściwy jest sąd miejsca zamieszkania strony pozwanej, a gdy i tej podstawy nie ma – sąd miejsca zamieszkania powoda. Taką zasadę przywołuje również wcześniejszy artykuł kancelarii, odwołując się do art. 41 Kodeksu postępowania cywilnego.
Trzeba odróżnić dwie rzeczy: przygotowanie pozwu online i skuteczne złożenie pozwu do sądu przez internet.
Pozew można oczywiście przygotować zdalnie, na podstawie konsultacji telefonicznej, mailowej albo wideorozmowy z pełnomocnikiem. To jednak nie oznacza jeszcze, że sam pozew można po prostu wysłać e-mailem albo przez ePUAP i skutecznie rozpocząć sprawę rozwodową.
Sąd Okręgowy w Krakowie wskazuje, że ePUAP może służyć do wnoszenia petycji, skarg, wniosków i innych pism składanych poza właściwym postępowaniem sądowym, natomiast pisma procesowe nie mogą być wnoszone tą drogą, a ich wniesienie w taki sposób nie wywołuje skutków prawnych. Wyjątkiem jest elektroniczne postępowanie upominawcze, które nie dotyczy rozwodu.
W praktyce najbezpieczniejsze rozwiązanie to złożenie podpisanego pozwu w biurze podawczym sądu albo wysłanie go pocztą do właściwego sądu okręgowego.
Po złożeniu pozwu sąd sprawdza, czy pismo spełnia wymogi formalne i czy zostało prawidłowo opłacone. Jeżeli czegoś brakuje, sąd może wezwać do uzupełnienia braków. Dlatego tak ważne są podpis, załączniki, odpis dla drugiej strony i dowód opłaty.
Jeżeli pozew jest prawidłowy, sąd doręcza jego odpis drugiemu małżonkowi. Strona pozwana może złożyć odpowiedź na pozew. Następnie sąd wyznacza termin rozprawy, rozpoznaje ewentualne wnioski o zabezpieczenie i przeprowadza postępowanie dowodowe. W prostszych sprawach, zwłaszcza bez orzekania o winie i bez sporu o dzieci, postępowanie może być krótsze. Jeżeli jednak strony spierają się o winę, władzę rodzicielską, kontakty albo alimenty, sprawa zwykle wymaga szerszego postępowania dowodowego.
Warto uważać na obietnice bardzo szybkiego rozwodu. Wspominaliśmy już, że nie da się zagwarantować zakończenia sprawy w określonym terminie, bo terminy rozpraw zależą m.in. od obłożenia sądu. Nawet przy zgodnym rozwodzie termin kilku tygodni bywa mało realny, a sprawy z orzekaniem o winie albo konfliktem dotyczącym dzieci mogą trwać znacznie dłużej.
Pierwszy błąd to brak podpisu. Pozew musi być podpisany przez osobę, która go składa, albo przez jej pełnomocnika. Brak podpisu może skończyć się wezwaniem do uzupełnienia braków formalnych.
Drugi błąd to brak odpisu pozwu i załączników dla strony pozwanej. Karta usługi wyraźnie wskazuje, że trzeba przygotować odpis pozwu wraz z załącznikami dla drugiej strony.
Trzeci błąd to nieprecyzyjne żądania. W pozwie warto jasno wskazać, czy rozwód ma być z orzekaniem o winie, jak mają wyglądać kontakty z dzieckiem, jaka kwota alimentów ma być zasądzona i czy strona wnosi o zabezpieczenie na czas sprawy.
Czwarty błąd to chaotyczne uzasadnienie. Uzasadnienie nie powinno być emocjonalnym opisem całego małżeństwa, tylko logicznym przedstawieniem faktów istotnych dla rozwodu i pozostałych żądań.
Piąty błąd to słabe przygotowanie kwestii dotyczących dzieci. W sprawach dotyczących pieczy nad małoletnimi dziećmi warto szukać rozsądnych rozwiązań i porozumienia, jeżeli jest ono możliwe i zgodne z dobrem dzieci.
Tak. W pozwie trzeba opisać, dlaczego zdaniem powoda doszło do zupełnego i trwałego rozkładu pożycia. Uzasadnienie powinno być konkretne i powiązane z żądaniami, np. winą, alimentami, władzą rodzicielską albo kontaktami z dzieckiem.
Tak, strona może złożyć pozew samodzielnie. Trzeba jednak pamiętać, że sprawa rozwodowa może obejmować nie tylko sam rozwód, ale też winę, alimenty, kontakty, władzę rodzicielską i zabezpieczenia. W bardziej spornych sprawach pomoc pełnomocnika może ograniczyć ryzyko błędów.
Często tak, ale nie jest to gwarancja. Jeżeli obie strony są zgodne co do rozwodu, dzieci, alimentów i kontaktów, sprawa zwykle jest mniej skomplikowana. Jeżeli jednak pojawia się konflikt dotyczący dzieci albo pieniędzy, nawet rozwód bez orzekania o winie może wymagać dłuższego postępowania.
Tak, jeżeli małżonkowie mają wspólne małoletnie dzieci. Karta usługi dotycząca pozwu o rozwód wskazuje, że do pozwu należy dołączyć odpisy skrócone aktów urodzenia wspólnych dzieci, o ile są małoletnie.
Tak, można złożyć pozew mimo braku zgody drugiego małżonka. Brak zgody nie blokuje automatycznie sprawy. Sąd bada jednak, czy zostały spełnione przesłanki rozwodu oraz czy nie zachodzą ustawowe przeszkody do jego orzeczenia.
Nie ma jednego terminu. Czas trwania sprawy zależy od sądu, stanowisk stron, liczby świadków, sporu o winę, dzieci, alimenty i kontakty. Nawet w zgodnych sprawach obietnice bardzo szybkiego zakończenia postępowania mogą być nierealne, a sprawy sporne potrafią trwać znacznie dłużej.
Pozew o rozwód to pismo, które powinno być dobrze przemyślane i kompletne już na etapie składania do sądu. Trzeba wskazać właściwy sąd, dane stron, żądanie rozwodu, stanowisko co do winy, uzasadnienie, dowody i załączniki. Jeżeli małżonkowie mają wspólne małoletnie dzieci, pozew powinien uwzględniać także władzę rodzicielską, kontakty i alimenty.
Najważniejsze jest to, żeby nie traktować pozwu jako zwykłej formalności. Błędy na początku sprawy mogą opóźnić postępowanie albo utrudnić uzyskanie korzystnego rozstrzygnięcia. Dobrze przygotowany pozew porządkuje sprawę od pierwszego pisma i pozwala sądowi jasno zobaczyć, czego strona żąda oraz na jakich faktach opiera swoje stanowisko.
Jeżeli potrzebujesz pomocy w sprawie pozwu rozwodowego, zapraszamy do kontaktu
Marketing: Afterweb
